Thực hiện công văn số 2815/BGDĐT ngày 21/5/2026 về việc hưởng ứng Ngày thế giới không thuốc lá 31/5; Tuần lễ Quốc gia không thuốc là 25-31/5/2026 và tăng cường thực thi luật Phòng chống tác hại thuốc lá. Trường Đại học Công đoàn kêu gọi toàn thể cán bộ, giảng viên, người lao động và sinh viên cùng chung tay xây dựng môi trường học đường văn minh, lành mạnh, nói không với thuốc lá và các sản phẩm thuốc lá thế hệ mới. Tuần lễ phòng chống tác hại thuốc lá, Trường đại học Công đoàn lựa chọn khẩu hiệu “Vì sức khỏe của bản thân và gia đình, hãy bỏ thuốc lá từ ngay hôm nay”.
Năm 2026, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) lựa chọn chủ đề: “Vạch trần sự hấp dẫn giả tạo – Hành động để đẩy lùi nạn nghiện nicotine và thuốc lá” nhằm cảnh báo cộng đồng, đặc biệt là giới trẻ, về những chiêu thức tiếp thị tinh vi của ngành công nghiệp thuốc lá hiện nay.
Tại Hà Nội, nghiên cứu về thực trạng sử dụng thuốc lá năm 2024 ở người từ 15 tuổi trở lên cho thấy tỷ lệ sử dụng thuốc lá hiện ở mức 15,6%, trong đó nam giới chiếm tới 31,1%, còn nữ giới chỉ 0,1%. Có 11,2% người hút thuốc hằng ngày và 4,4% hút thuốc không thường xuyên. Thuốc lá điếu vẫn là loại được sử dụng phổ biến nhất với tỷ lệ 9%, tiếp theo là thuốc lào với 5,5%.
Đáng chú ý, độ tuổi trung bình bắt đầu hút thuốc là 18,9 tuổi và có tới 34,2% người hút thuốc ngay trong vòng 5 phút sau khi thức dậy - dấu hiệu cho thấy mức độ lệ thuộc nicotine khá cao. Ngoài ra, có 72,1% người từng nghe nói về thuốc lá điện tử; trong đó 2,8% đã từng thử và 1,1% đang sử dụng. Đối với thuốc lá nung nóng, tỷ lệ từng sử dụng là 0,2% và đang sử dụng là 0,04%.
Một thực tế đáng lo ngại khác là tình trạng phơi nhiễm khói thuốc vẫn còn phổ biến ở nhiều nơi công cộng. Tỷ lệ tiếp xúc với khói thuốc cao nhất tại quán bar, vũ trường với 73,7%, tiếp đến là nhà hàng 63,3% và tại nhà riêng là 44,9%. Tại khách sạn, quán cà phê và cơ sở y tế, tỷ lệ này lần lượt là 48,1%, 42,1% và 16,4%.
Dù phần lớn người dân nhận thức được tác hại của thuốc lá - với 94,1% cho rằng hút thuốc gây bệnh nguy hiểm và 98,3% biết thuốc lá có thể gây ung thư phổi - nhưng ý thức cai thuốc vẫn còn hạn chế. Chỉ 6,1% người hút thuốc có ý định bỏ thuốc trong tháng tới, trong khi 43,1% cho biết không quan tâm đến việc cai thuốc.
Trong những năm gần đây, thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng đang có xu hướng len lỏi vào môi trường học đường với hình thức hiện đại, thiết kế nhỏ gọn, nhiều màu sắc bắt mắt và hương vị hấp dẫn. Thông qua mạng xã hội và các nền tảng trực tuyến, các sản phẩm này thường được quảng bá như một “xu hướng thời thượng”, khiến nhiều học sinh, sinh viên lầm tưởng rằng chúng ít độc hại hoặc vô hại hơn thuốc lá truyền thống.
Tuy nhiên, theo cảnh báo của WHO, nicotine là chất gây nghiện mạnh, có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, đặc biệt đối với thanh thiếu niên và người trẻ tuổi. Việc sử dụng thuốc lá dưới bất kỳ hình thức nào đều có nguy cơ gây ra nhiều bệnh nguy hiểm như ung thư phổi, bệnh tim mạch, đột quỵ, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính và các rối loạn về tâm lý, thần kinh.
Không chỉ gây hại cho người sử dụng, khói thuốc còn ảnh hưởng trực tiếp đến những người xung quanh. Hút thuốc thụ động là nguyên nhân dẫn đến nhiều bệnh lý nghiêm trọng, làm suy giảm chất lượng cuộc sống và tạo gánh nặng lớn cho gia đình cũng như xã hội.
Là môi trường giáo dục đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, Trường Đại học Công đoàn luôn chú trọng công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức cho sinh viên về tác hại của thuốc lá; đồng thời tăng cường xây dựng môi trường học tập xanh – sạch – đẹp – không khói thuốc.
Nhà trường khuyến khích cán bộ, giảng viên và sinh viên:
+ Nói không với thuốc lá, thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng;
+ Chủ động tìm hiểu kiến thức về tác hại của nicotine đối với sức khỏe;
+ Tích cực tham gia các hoạt động tuyên truyền phòng, chống tác hại thuốc lá;
+ Xây dựng lối sống lành mạnh, văn minh trong học đường;
+ Chung tay lan tỏa thông điệp bảo vệ sức khỏe bản thân, gia đình và cộng đồng.
Mỗi đoàn viên, sinh viên của Trường Đại học Công đoàn hãy trở thành những tuyên truyền viên tích cực trong công tác phòng, chống tác hại thuốc lá; góp phần xây dựng môi trường giáo dục an toàn, hiện đại và phát triển bền vững.
Một môi trường không khói thuốc không chỉ bảo vệ sức khỏe hôm nay mà còn là nền tảng cho tương lai khỏe mạnh của thế hệ trẻ mai sau. Hãy cùng hành động từ những việc nhỏ nhất để nói không với thuốc lá vì chính bản thân mình và cộng đồng.
(Nguồn ảnh sưu tầm)
Phòng Giáo dục chính trị và Công tác sinh viên